Cookiebanner weigerknop: AP start onderzoek naar websites
Je cookiebanner heeft een opvallende knop "Accepteren", maar wie wil weigeren, moet eerst via "Instellingen" verder klikken. Herken je dat van je eigen site? Dan is dit een goed moment om je banner na te lopen.
Bijgewerkt op 9 november 2026.
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) maakte op 16 oktober 2026 bekend dat ze een onderzoek is gestart naar 2 organisaties die een misleidende cookiebanner blijven gebruiken, ondanks uitleg en een waarschuwing. Het draait om een direct zichtbare weigerknop naast de knop "accepteren".
Wat is er aan de hand?
De AP heeft de afgelopen maanden zo'n 100 organisaties gewaarschuwd over een cookiebanner die niet aan de eisen voldoet. Volgens de AP past zo'n 70 procent de banner daarna aan.
Bij die 2 organisaties ontbreekt een direct zichtbare knop om trackingcookies te weigeren. Volgens de AP zullen bezoekers daardoor eerder trackingcookies accepteren. De regel die de AP hanteert is eenvoudig: weigeren moet net zo gemakkelijk zijn als accepteren.
Dit staat niet op zichzelf. De AP controleert sinds 2024 vaker of websites op de juiste manier toestemming vragen voor cookies en andere volgsoftware. In november 2025 meldde de AP al dat ze meer dan 200 websites had gewaarschuwd en dat ongeveer driekwart de banner had aangepast.
Wat eist de AP van je cookiebanner?
Het gaat hier niet om nieuwe regels. De regels voor toestemming bij cookies gelden al. Op haar pagina met vuistregels verwijst de AP naar de AVG (artikel 4, elfde lid, en artikel 7) en naar artikel 11.7a van de Telecommunicatiewet.
De AP noemt 9 vuistregels voor een heldere cookiebanner. Voor de weigerknop zijn deze het belangrijkst:
- Weigeren en accepteren op dezelfde laag. Hoeft iemand voor accepteren niet door te klikken, dan ook niet voor weigeren.
- Verberg de weigerknop niet. Bezoekers moeten niet hoeven scrollen om te weigeren als dat voor accepteren ook niet hoeft. De knop mag ook niet bijna wegvallen tegen de achtergrond.
- Geen extra klikken. Weigeren mag niet meer klikken kosten dan accepteren, en je vraagt geen extra bevestiging.
- Geen onopvallend linkje. Weigeren moet net zo goed zichtbaar zijn als accepteren, dus niet als link verstopt in een stuk tekst.
- Duidelijke tekst op de knoppen. De AP noemt woorden als "accepteren", "akkoord" en "weigeren".
Daarnaast mogen vinkjes en schuifjes niet vooraf aangezet zijn. Bezoekers moeten vooraf weten dat ze hun toestemming later weer kunnen intrekken, en dat intrekken moet net zo makkelijk gaan als toestemming geven.
Voor wie geldt dit?
Voor iedere organisatie die trackingcookies of vergelijkbare technieken gebruikt op een website. De AP noemt naast cookies onder meer trackingpixels, web beacons, fingerprinting en het opslaan van niet-noodzakelijke gegevens via local storage. De waarschuwingen gingen onder meer naar organisaties in de mediasector, zorg en welzijn en de verzekeringsbranche.
Gebruik je een cookie-plug-in of een Consent Management Platform (CMP) voor je banner? Dan blijf je zelf verantwoordelijk. De AP schrijft dat de standaardinstellingen van een CMP in de praktijk vaak niet aan de AVG voldoen. Kun je de instellingen niet goed zetten en werkt de aanbieder niet mee, dan moet je volgens de AP zelf maatregelen nemen, bijvoorbeeld door over te stappen.
Gebruik je alleen functionele of beperkte analytische cookies met geen of geringe gevolgen voor de privacy? Daarvoor hoef je volgens de AP geen toestemming te vragen. Wel moeten bezoekers er gemakkelijk bezwaar tegen kunnen maken.
Per wanneer moet je dit regelen?
Er is geen nieuwe ingangsdatum of deadline. De regels gelden nu al en de AP controleert nu al. De AP stuurt eerst een waarschuwingsbrief. Wie daarna niets aanpast, kan een onderzoek verwachten.
De AP noemt in deze berichten niet welke websites ze controleert. Ook noemt ze geen termijn waarbinnen je na een waarschuwing moet aanpassen. De AP noemt ook niet om welke 2 organisaties het gaat.
Wat doe je nu? Een checklist
- Open je website in een privévenster, op je telefoon en op je computer, en bekijk de eerste laag van de banner.
- Staat er een weigerknop direct naast "accepteren", net zo goed zichtbaar en leesbaar?
- Tel de klikken: kost weigeren meer klikken dan accepteren, of moet je ervoor scrollen?
- Controleer of de knoppen duidelijke woorden gebruiken en of er geen vinkjes of schuifjes vooraf aan staan.
- Kijk of de eerste laag vertelt dat je persoonsgegevens verwerkt, wie dat doet, voor welke doelen, of je gegevens deelt met derden en met hoeveel, en dat bezoekers hun toestemming kunnen intrekken en hoe.
- Zorg dat bezoekers hun keuze altijd kunnen terugdraaien, bijvoorbeeld via een knop die in beeld blijft of bovenaan je cookiebeleid.
- Controleer of trackingcookies pas worden geplaatst nadat iemand toestemming heeft gegeven.
- Loop de instellingen van je cookie-plug-in of CMP na en pas de banner daar aan.
- Vraag je af of je de tracking echt nodig hebt. De AP noemt alternatieven die statistieken bijhouden zonder bezoekers over het hele internet te volgen, zoals Matomo, Plausible Analytics, Apache Superset en OpenPanel, mits goed ingesteld. Minder gegevens verzamelen helpt ook om een andere reden: volgens de AP ben je verantwoordelijk voor schade bij je bezoekers als hun gegevens betrokken raken bij een hack of datalek.
Regel je de banner met een plug-in in WordPress? Kijk dan na elke update van die plug-in of de banner er nog hetzelfde uitziet. Hoe je updates rustig aanpakt, lees je in WordPress updaten zonder problemen. Wil je zo'n controle vast laten terugkomen? Lees dan wat websiteonderhoud kost en wat je ervoor krijgt.
Deze blog is uitleg en geen juridisch advies. Twijfel je over je cookiebeleid, laat je dan adviseren. Ook de AP wijst zelf op professioneel advies.
Wat kost het als je niets doet?
Krijg je een waarschuwing van de AP en pas je je banner niet aan, dan kun je een onderzoek en mogelijk een boete verwachten. Bij ernstige overtredingen, of als je weigert de banner aan te passen, is de kans groot dat de AP optreedt met een boete of een andere sanctie.
Hoe hoog een eventuele boete in deze zaken wordt, is niet bekend. De AP noemt geen bedrag. Ter vergelijking: de eerste cookieboete van de AP was voor het bedrijf achter Kruidvat. Dat kreeg in 2024 een boete van 600.000 euro voor trackingcookies op Kruidvat.nl, zonder geldige toestemming van bezoekers. Daar stonden de vakjes om akkoord te gaan standaard aangevinkt, en wie wilde weigeren, moest veel stappen doorlopen. Het bedrijf heeft bezwaar gemaakt tegen het boetebesluit. Wat een eventuele boete voor jouw website zou zijn, kun je daar niet uit afleiden.
Hulp nodig bij je cookiebanner?
Wil je dat iemand je cookiebanner en de instellingen van je plug-in nakijkt als onderdeel van je onderhoud, kijk dan bij ons WordPress-onderhoud.
Veelgestelde vragen
Is een knop "Instellingen" genoeg om te weigeren?
Volgens de vuistregels van de AP niet als je met één klik kunt accepteren. Weigeren en accepteren horen op dezelfde laag, en weigeren mag niet meer klikken kosten dan accepteren.
Heb ik een cookiebanner nodig als ik geen trackingcookies gebruik?
Dat hangt af van wat je site wel plaatst. Stop je helemaal met het verzamelen van persoonsgegevens van bezoekers, dan kun je volgens de AP de cookiebanner verwijderen. Gebruik je nog functionele of beperkte analytische cookies met geen of geringe gevolgen voor de privacy, dan hoef je daarvoor geen toestemming te vragen. Wel moet je bezoekers duidelijk informeren, moeten ze er gemakkelijk bezwaar tegen kunnen maken (bijvoorbeeld via de banner) en moet je een belangenafweging maken die je kunt aantonen. Laat je bij twijfel adviseren.
Hoe hoog is de boete voor een cookiebanner zonder weigerknop?
Dat is niet bekend. De AP noemt in haar bericht over de lopende onderzoeken geen bedrag. De eerste cookieboete van de AP, voor het bedrijf achter Kruidvat in 2024, was 600.000 euro. Die zaak ging deels over iets anders: daar stonden de vakjes vooraf aangevinkt.
Mijn cookie-plug-in regelt dit toch?
Niet per se. De AP schrijft dat de standaardinstellingen van een CMP vaak niet aan de AVG voldoen en dat je zelf verantwoordelijk blijft. Controleer dus hoe de banner er op je eigen site uitziet.
Bronnen
- Autoriteit Persoonsgegevens: AP onderzoekt websites vanwege misleidende cookiebanner (16 oktober 2026)
- Autoriteit Persoonsgegevens: Heldere cookiebanners (vuistregels)
- Autoriteit Persoonsgegevens: Cookies en uw organisatie: zorg voor een goed beleid
- Autoriteit Persoonsgegevens: Zo houdt de AP toezicht op cookies
- Autoriteit Persoonsgegevens: driekwart websites past misleidende cookiebanner aan na waarschuwing (11 november 2025)
- Autoriteit Persoonsgegevens: Boete van 600.000 euro voor tracking cookies op Kruidvat.nl (16 juli 2024)


